مالزي براي ما ايرانيان كشوري نام آشناست. اين روزها نشريات و سايت‌هاي خبري بسياري با قراردادن آگهي سفر توريستي به مالزي، يا تدارك و تمهيد تحصيلات عاليه و تكميلي در دانشگاه‌هاي آنجا و يا انتخاب مالزي به عنوان خانه دوم تبليغاتي را در صفحات خود جاي مي‌دهند كه نام اين كشور را همه روزه مقابل ديده گان ما قرار مي‌دهد.
در محافل جدي و آكادميك نيز مالزي به عنوان كشوري در حال توسعه و اقدامات مهاتيرمحمد، باني مالزي جديد بر سر زبانهاست و در سطح يك الگوي توسعه مورد توجه قرار دارد. به رغم اين همه، اطلاعات پيرامون مالزي  و ماهيت و چگونگي تحولات آن ديار بسيار اندك است. و اغلب جاذبه‌هاي توريستي و شرايط سهل سفر و ادامه تحصيل در اين كشور مورد توجه قرار دارد و افرادي را مهياي سفر به مالزي مي‌كند.
 اقدام مؤسسه مطالعات رسانه‌ها براي اعزام گروه‌هاي رسانه‌‌‌‌اي به كشورهاي مختلف از جمله مالزي فرصتي فراهم آورد تا از نزديك با برخي از مسائل اين كشور بويژه نحوه تعامل ساختارهاي فرهنگي – اجتماعي با پديده‌هاي نوظهور توسعه و نوسازي و هم‌راستايي آنها مورد توجه قرار گيرد كه در ادامه و در قالب گزارش سفر از پي‌مي‌آيد.

    فرودگاه كوالالامپور به عنوان نخستين جلوه مالزي مدرن در آستانه ورود به اين كشور جلب توجه مي‌كند و ما را وا‌مي‌دارد توسعه و ترقي مالزي را جدي بگيريم. حتي گاهي امكانات و توسعه آن را با فرودگاه تازه تأسيس امام خميني (ره) مقايسه كنيم.
    تكنولوژي در اينجا با تكنولوژي در كشورهاي پيشرفته برابري مي‌كند و همه چيز در خدمت رفاه و كرامت انسان است و كوچكترين گرد كدورتي به دليل برخوردهاي ناشايست و بي‌نظمي بر روح و قلب انسان نمي‌نشيند.
    فاصله نسبتاً طولاني فرودگاه تا شهر فرصتي است تا مهماندارمان آقاي شفقت كه مردي آرام و عميق و كارمند ارشد سفارت جمهوري اسلامي ايران در كوالالامپور است ما را با كلياتي در ارتباط با مسائل، سياسي، تاريخي، صنعتي، فرهنگي و اجتماعي مالزي آشنا كند.
    در ميان آنها مهمترين نكته كه نظرم را جلب مي‌كند، اينكه ايران با مبلغ 25 ميليارد دلار سومين كشور سرمايه‌گذار در مالزي است و متقابلاً مالزي هم قرار است در بخش مسكن در كشورمان سرمايه‌گذاري كند.
    مالزي به عنوان كشوري زيبا، امن، مدرن، چندفرهنگي و مهمان‌پذير، 50 سال بيشتر از استقلالش نمي‌گذرد و توانسته در عرض 5 دهه فاصله عقب‌ماندگي با توسعه را به سرعت طي كند و الگويي از مديريت سياسي – صنعتي را به نمايش بگذارد و امروز در رديف كشورهاي در حال توسعه و مورد توجه كشورهاي صنعتي قرار گيرد.
    پس از استقرار در هتلي كه برايمان رزرو شده به ديدار سفير كشورمان در مالزي آقاي مهدي خندق‌آبادي مي‌رويم، ايشان متخصص IT است و شايد يكي از دلايل انتخاب ايشان براي سفارت مالزي همين نكته باشد.
    جناب سفير توضيحات مفيدي در ارتباط با مالزي و روابط دو كشور مي‌دهد و به سئوالات ما پاسخ مي‌گويد.
    مالزي كشوري است در شرق دور كه از ديرباز به دليل قرار گرفتن در مسير تجاري چين و خاورميانه «شبه جزيره طلايي» ناميده شده است.
    نوع حكومت در مالزي پادشاهي مشروطه است. به اين معنا كه از سوي يك حاكم عالي به عنوان شاه كه براي يك دوره 5 ساله از ميان 9 سلطان موروثي ايالات مالايايي انتخاب مي‌شود، اداره مي‌گردد.
    در حال حاضر ميزان زين‌العابدين از سال گذشته براي يك دوره 5 ساله انتخاب شده و عبدالله احمد بداوي از سال 2003 تا كنون نخست‌وزير است.
    نظام حكومتي مالزي الگوبرداري از نظام پارلماني وست مينيستر ()West menister) بوده  ولي در عمل قدرت در دست نخست‌وزير است. در دوره نخست‌وزيري مهاتير محمد، قوه‌ مجريه سهم خود را از قدرت افزايش داد و نسبت به دو قوه مقننه و قضائيه برتري محسوسي يافت.
    مجلس مالزي شامل يك مجلس پايين دست (خانه مردم) متشكل از 219 عضو كه براي يك دوره 5 ساله انتخاب مي‌شوند و مجلس بالا دست (سنا و يا خانه كشور) است با 70 عضو كه براي شش سال گمارده مي‌شوند و 44 نفر از آنان را پادشاه تعيين مي‌كند و بقيه از سوي مجالس ايالتي 13 گانه و سه منطقه فدرال انتخاب مي‌شوند.
    ملاقات با مديرعامل و سردبيران خبرگزاري ملي مالزي (برناما) اولين برنامه رسمي هيأت ماست.
   آقاي ذوالتلفلي صالح معاون سردبير ارشد خبرگزاري «برناما» به استقبال هيأت ما مي‌آيد و با مهم دانستن كشور ايران اظهار اميدواري مي‌كند همكاري‌هاي خبري في‌مابين گسترش يابد.
    خبرگزاري برناما به گفته آقاي صالح 50 نشريه اعم از روزنامه و هفته‌نامه را منتشر مي‌كند بعلاوه 10 ايستگاه راديو تلويزيوني كه يك كانال آن 24 ساعته است را اداره مي‌كند.
    سپس آقاي عبدالرحمان مديرعامل خبرگزاري ضمن توضيحاتي مي‌افزايد:
    خبرگزاري برناما با 118 خبرگزاري جهاني مبادله خبر دارد كه خبرگزاري ايرنا از جمله آنهاست.
    اين خبرگزاري با 2300 خبرنگار در سرتاسر مالزي حضور فعال دارد و تقريباً اصلي‌ترين و مهمترين خبرگزاري مالزي است كه اخبار اقتصادي بيشترين توليدات آن را تشكيل مي‌دهد.
    هزينه خبرگزاري برعهده دولت و بخش كوچكي هم از طريق آگهي‌هاي تلويزيوني تأمين مي‌شود.
   " برناما "  سخنگوي دولت و طرفدار حزب حاكم آمئو، حزبي كه مهاتير محمد بنيان‌گذاري كرد،  مي‌باشد. آقاي عبدالرحمان در مقابل سئوال ما پيرامون آزادي بيان در مالزي براي مطبوعات صراحتاً مي‌گويد. ازادي بيان توام با مسئوليت اجتماعي است و مسئوليت اجتماعي خود به خود آزادي بيان را محدود مي‌كند و قوه قضاييه مسئول رسيدگي به جرائم مطبوعاتي است و مي‌تواند در صورت ضرورت نشريه‌اي را توقيف و لغو امتياز كند وبا خاطي برخورد نمايد اين تدابير براي آن است كه نشريات مسئوليت‌پذير شوند.
    بلافاصله پس از ملاقات با مديران " برناما " ضيافت شامي با حضور معاون وزير فرهنگ، سفير كشورمان، معاون صدا و سيماي مالزي، مديرعامل مركز همكاري‌هاي جنوب – جنوب  و همچنين تعدادي از سردبيران نشريات برگزار مي‌شود.
    فرصت را مغتنم شمرده و اصلي‌ترين سئوال خود را با ميزبانان در ميان مي‌گذارم و آن اينكه آيا توسعه پرشتاب لطمه‌اي به هويت فرهنگي و باورهاي عمومي مردم وارد نكرده است؟ چيزي كه از بدو ورود ذهنم را به خود مشغول كرده و در جستجوي يافتن پاسخ آن هستم. از آنجائي كه مدرنيسم پديده‌اي غربي است، برخي مي‌پندارند پذيرش فرهنگ غرب تؤام با مدرنيسم الزامي و اجتناب‌ناپذير است. حتي برخي پذيرش بي‌بندوباري غرب را مقدم بر توسعه مي‌دانند. حال آنكه الگوي مردم مالزي حداقل در ظاهر متفاوت از الگوهاي غربي است و در هر دو سطح دولتي و جامعه تبعيت از فرهنگ غرب كمتر به چشم مي‌آيد.
    اغلب زنان مسلمان با حجاب كامل اسلامي در اجتماع حاضر مي‌شوند، در مجامع عمومي و بطور رسمي مشروب سرو نمي‌شود، پخش سكس و خشنونت در كانال‌‌هاي تلويزيوني از سوي دولت كاملاً ممنوع و به جز هتل‌ها كه مركز آمد و شد توريست‌هاي خارجي است فساد اخلاقي در جايي به چشم نمي‌خورد. مساجد در 5 وعده با حضور از مؤمنين نماز جماعت برگذار مي‌شود. حتي اقليت‌هاي چيني و هندي نيز كه بوديسم و بت‌پرستند از پوشش و رفتار مناسبي برخوردارند.
    يكي از مهمانداران پاسخ مي‌گويد: سياست‌هاي فرهنگي مالزي پس از استقلال با محوريت يك پارچه‌سازي ملي و توجه به ارزش‌ها و باورهاي مردم بنياد نهاده شده است. اتخاذ اين شيوه با كار بست دستورالعمل‌هايي كه جامعه را قادرمي‌سازد در برقراري هنجارهاي بومي گام بردارد. بسترهاي لازم براي توسعه صنعتي را بدون احساس مزاحمت بخش فرهنگ فراهم مي‌آورد.
    دولت مردان مالزيايي سال 2020 را براي مالزي سال دست‌يابي به قله‌هاي توسعه و ترقي اعلام كرده‌اند و در برنامه‌هاي خود آسيب‌هاي آن را هم در نظر گرفته‌اند.
    از ديدگاه آنان ايجاد جامعه توسعه يافته با تربيت نسلي كاملاً اخلاقي و هم‌بسته ملازم است. از اين رو در برنامه‌هاي خود توجه در خوري به بخش فرهنگ نموده و در اصول برنامه توسعه و دست‌يابي به قله‌هاي ترقي بندهاي لازم جهت پرورش جامعه و سوق دادن جوانان به ارزش‌هاي اخلاقي را گنجانيده‌اند.
    به عقيده دولت‌مردان مالزيايي معيار الگوي توسعه متوازن با تأكيد بر ارزش‌هاي اخلاقي و معنوي سنجيده مي‌شود و معيار آنان در اين توسعه در مرحله اول رشد پايبندي بر ارزش‌ها شامل باورهاي مذهبي، آداب و رسوم و سنن ملي، نظم اجتماعي، امانت‌داري، سختكوشي، اتحاد، انعطاف‌پذيري، استقامت، صرفه‌جويي و احترام به حقوق ديگران است كه تربيت اين نسل از نهاد خانواده آغاز و در سيستم آموزش و پرورش پي‌گرفته مي‌شود.
    به گفته مهماندارانمان اهتمام اصلي مسئولين در اشاعه شيوه‌هاي صحيح زندگي، تربيت نسل جوان و القاء ارزش‌هاي مثبت در ذهن آنان است. بر اين اساس غني‌سازي برنامه‌هاي فرهنگي و تربيت شهروندان جامعه مالزي توسعه يافته را با صدور دستورالعمل‌هايي به راديو و تلويزيون و مطبوعات آغاز كرده‌ايم.
    تركيب جمعيتي مالزي جوان است بطوريكه 3/33 زير 15 سال و حدود 31% ميان 15 الي 30 سال سن دارند و افق توسعه سال 2020 متكي بر نيروهاي جوان و تربيت آنان بر مبناي ارزش‌هاي توسعه ملي كه مبتني بر اخلاق، شامل: مذهب، آداب و رسوم و سنت‌هاي ملي و... است مي‌باشد. در اين راستا ارزش‌هاي اجتماعي همچون سخت‌كوشي، امانت‌داري، صرفه‌جويي و احترام به قوانين و حقوق ديگران پشتوانه توسعه و پشت‌كار مقّوم ارزش‌هاي ديني خواهد بود. بستر اين كار هم آموزش و پرورش است. دولت مردان مالزي به دنبال تربيت شهروندان فرهيخته، دين‌باور، قانونمند، درستكار، اخلاقي و مفيد به حال جامعه هستند. يكي ديگر از روش‌ها نيز  افزايش تفاهم ملي و تعامل فرهنگي ميان اقوام و فرهنگ‌هاي جامعه مالزي است. ما براي تحقق اين مهم به گسترش NGO ها اقدام كرده‌ايم و تا كنون 1800 NGO به ثبت رسيده‌اند كه كار ويژه آنها ارتقاء سطح تفاهم و همكاري ملي است.
    روزهاي شنبه و يكشنبه به دليل تعطيلي رسمي فرصتي دست مي‌دهد تا از اماكن ديدني و توريستي مالزي ديدن كنيم. اولين محل، منطقه گردشگري " گنتينگ " منطقه‌اي كوهستاني پوشيده از جنگل با طولاني‌ترين تله‌كابين جهان و هتل‌هاي متعدد و بسيار زيبا و خوش آب و هوا است. تنها قمارخانه مالزي نيز در اين محل قرار دارد كه فقط توريست‌ها حق ورود به آن را دارند و ورود براي اتباع مالزي به دلايل مذهبي ممنوع است، حتي گرفتن عكس و فيلم هم در داخل آنجا ممنوع است.
    منطقه " گنتينگ " با وجود كوهستاني بودن با نصب دهها پله برقي براي همه افراد حتي سالمندان قابل استفاده است. در راه بازگشت از " گنتينگ " سري هم به معبد چيني‌ها مي‌زنيم، معبدي با بت گونه‌هاي كوچك و بزرگ كه مورد احترام اقليت بوديسم چيني و هندي است.
    بوديست‌ها با وجود اعتقاد به تناسخ در محل معبد مسيري را در يك سربالايي و آنگاه سرازيري ساخته‌اند كه صحنه‌‌هاي بهشت و جهنم را تداعي مي‌كند و نام آن مسير را راه آخرت گذاشته‌اند. در سربالايي اين مسير صحنه‌هاي شكنجه مردان و زنان گناه‌كار و در مسير سرازيري صحنه‌هاي پاداش و تكريم نيكوكاران بصورت حجمي به نمايش درآمده‌‍‌اند. چيني‌ها 24% و هندي‌ها 8% جمعيت مالزي را تشكيل مي‌دهند و با وجود پيروي از مكتب بوديسم و بت‌پرستي محدوديتي براي اعمال ديني ندارند و بزرگترين معبد چيني‌ها را مهاتير محمد احياء و نوسازي كرده است. روز بعد ابتدا از مراكز اداري  - سياسي جديد مالزي " پوتراجايا "  كه به همت مهاتير محمد ساخته شده بازديد مي‌كنيم. اين مركز كه پايتخت جديد مالزي محسوب مي‌شود و نهادها و ادارات دولتي قرار است به آن محل نقل مكان كنند در فاصله 40 دقيقه‌اي كوالالامپور واقع شده و اطراف آن را درياچه‌اي محصور كرده است ميدان اصلي شهر ملهم از ميدان نقش جهان اصفهان و هر يك از بناهاي آن تقليد يكي از شاهكارهاي معماري جهان است. سي‌ و سه پل اصفهان نيز در اين شهر كپي‌سازي شده است. مسجد بزرگي با گنجايش حداقل ده هزار نفر در يك ضلع ميدان بنا شده و مجتمع‌هاي مسكوني اغلب ويلائي و حداكثر دو طبقه‌اند. " پوتراجايا " به تعبيري آرمان شهر مردم مالزي است، شهري بدون ترافيك و برجهاي بلندمرتبه و...
    از آنجا طبق برنامه از پيش تدارك شده به يكي از دهكده‌هاي مالائي در شمال كوالالامپور مي‌رويم تا ادامه روز را با روستائيان بگذرانيم و از نزديك با زندگي آنان و مسائل روستايي مالزي آشنا شويم.
    مالزي از منابع طبيعي در كليه نواحي خود برخوردار و 56% اين كشور پوشيده از جنگل است. مزارع نخل، برنج، كائوچو، توتون، كاكائو، ميوه‌هاي گرمسيري و ادويه به همراه توليد الوار جايگاه مهمي در اقتصاد كشاورزي جهان براي مالزي رقم زده است.
     بعلاوه ذخاير غني قلع و تا حدودي نفت و گاز نيز اين كشور را در رديف كشورهايي با موقعيت قابل توجه قرار داده است. مالزي در دهه 1980 به تنهايي بزرگترين توليدكننده قلع جهان بود، و از نظر ذخاير فسيلي در ميان كشورهاي داراي نفت و گاز داراي رتبه خوبي است.
    حدود ظهر به روستا مي‌رسيم، در بدو ورود به ميز ناهار هدايت مي‌شويم. مهماندارانمان براي اينكه ما را غافلگير كرده باشند سفارش كرده‌اند مراسم كاملاً سنتي و بومي باشد. ناهار چيزي شبيه قاطي پلوي خودمان است با اين تفاوت كه از قاشق و چنگال و بشقاب خبري نيست. به جاي بشقاب در برگ درخت موز غذا كشيديم و با دست غذا خورديم، بعد از غذا هم يك فنجان چاي شيرين صرف كرديم. حال نوبت بازي بود، فرفره بازي و بادبادك هوا كردن.  پس از آن  هر يك بر ترك موتوري نشسته و به سمت مسجد و مزارع رفتيم. مسجد روستا همانند خانه‌هاي روستائيان در ميان مزارع بنا شده است. خانه‌هاي روستاييان در روستا‌هاي مالزي برخلاف روستاهاي كشورمان پراكنده است هر كس كنار زمين مزروعي خود خانه‌اي نسبتاً مجلل با امكانات شهري بنا كرده و در آن با خانواده‌اش زندگي مي‌كند. چند همسري در ميان روستائيان رواج دارد و منعي از نظر عرف و قانون براي آنها نيست. مسجد روستا با گنجايش حدود 500 نفر با فضائي معطر، باصفا و پاكيزه روزانه 6 نوبت پذيراي نمازگذاران است و همه چيز حكايت از رونق كار مسجد، نماز و جمعه و جماعت دارد، بر ديوار مسجد اطلاعيه‌اي جلب نظر مي‌كند كه از مؤمنين درخواست شده براي مراسم اعتكاف در شب‌هاي قدر ماه مبارك رمضان از الان نوبت بگيرند و ثبت‌نام كنند. از قرار در مسجد برنامه آموزش روخواني و حفظ قرآْن كريم هم برپاست، پس از اداي فريضه ظهر و عصر در مسجد از مزارع برنج و نخل و نارگيل و آناناس ديدن مي‌كنيم.
    باران فراوان (روزي يك  يا دو نوبت باران مي‌بارد) كه ميزان آن در سال بالغ بر 2500 ال 4000 ميليمتر است و هواي مناسب موجب كشت محصولات متنوعي در مالزي شده است كه برخي از آنها منحصر به فرد مي‌باشند و ديدنشان در انسان هيجان بوجود مي‌آورد.
    در پايان برنامه به منزل يكي از روستائيان مي‌رويم در آستانه ورود ما جمعي از اهالي با مديحه‌سرائي در مدح پيامبر اكرم (ص) از ما استقبال مي‌كنند، زندگي مجلل و مرفه روستائيان چشم‌گير است. زن صاحبخانه با ذرت پخته و نان خانگي از ما پذيرايي مي‌كند و كودكانش با رقص محلي كه نمادي از كار و تلاش و دروي محصولات است لحظات ما را پر مي‌كنند.
    موسيقي سنتي مالزي شديداً متأثر از نواهاي چيني و عربي است. اصلي‌ترين ساز آنان گدانگ (طبل) است و از ابزار ديگري همچون رباب، سرنا، ني دوشاخه، فلوت، تروميت و ساير سازهاي زهي و كوبه‌اي هم استفاده مي‌كنند و رقص‌ها و آوازهايشان همراه است با درامهايي كه برخي ريشه تايلندي، هندي و يا حتي پرتغالي دارند.
    در بازگشت از روستا سر راه نزديك غروب به محل ديده‌باني پرتغالي‌ها در بلندترين نقطه ساحل كه توپي هم به يادگار از آن دوران به جا مانده  به تماشاي غروب آفتاب مي‌نشينيم و بعد از تاريك شدن هوا در همان نزديكي‌ها با قايق پارويي به تماشاي پشه‌هاي نوراني در يك رودخانه مي‌رويم و با صحنه‌هاي رؤيايي مواجه مي‌شويم كه هرگز فراموش نخواهيم كرد. هر دو سوي رودخانه لابلاي درختان جنگل پشه‌هايي نوراني همچون كاج عيد كريسمس مي‌درخشيدند و جلوه‌هاي الهي را به تماشا مي‌گذاشتند.
    اولين روز كاري هفته در مالزي را با بازديد از راديو تلويزيون ملي مالزي آغاز مي‌كنيم. راديو و تلويزيون ملي مالزي 2 كانال و 15 شبكه راديوي سراسري دارد و اگر چه در فضائي كوچكتر از صدا و سيماي ما جاي گرفته اما با مدرن‌ترين تجهيزات مجهز است. خانم آديلا شيخ‌عمر معاون رئيس راديو و تلويزيون ملي مالزي كه زن محجوب با حجاب كامل اسلامي است، در توضيحاتي پيرامون برنامه‌هاي راديو تلويزيون مي‌گويد: علاوه بر كانال‌ها و شبكه‌هاي سراسري تلويزيون و راديو 32 راديو محلي داريم كه به زبان‌هاي چيني، هندي، تاميلي و مالايي برنامه پخش مي‌كنند و يك راديو هم داريم كه به توليد و پخش برنامه‌هاي اسلامي مي‌پردازد. تلويزيون سراسري نيز يك كانال به زبان انگليسي و يك كانال به زبان مالايي پخش مي‌كند. كانالي كه به زبان مالايي است. برنامه‌هاي مذهبي از جمله قرآن و اذان پخش مي‌كند و دو شبكه راديويي يكي به زبان انگليسي و ديگري به زبان مالايي و بصورت سراسري برنامه‌هاي مذهبي توليد و پخش مي‌كنند و در ايام ماه مبارك رمضان بر ظرفيت برنامه‌هاي مذهبي خود مي‌افزايند . روزي كه ما براي بازديد به راديو و تلويزيون ملي مالزي رفته‌ايم مصادف است با جشن 62 سالگي آن. راديو و تلويزيون ملي مالزي زير نظر وزارت اطلاع‌رساني اداره مي‌شود و به شدت كنترل مي‌شود.
    در راديو تلويزيون ملي مالزي بخشي براي سانسور وجود دارد كه كليه برنامه‌ها را كنترل مي‌نمايد تا عاري از سكس و خشنونت باشد و از پخش برنامه‌هايي كه به اخلاق مردم لطمه وارد مي‌كند جلوگيري كند.
    محور توليدات بر مبناي گسترش فرهنگ اقوام، توسعه مباني اخلاقي و تحكيم خانواده استوار است.
    خانم شيخ عمر در ادامه مي‌گويد: ما بعلاوه همكاري نزديكي با راديو تلويزيون كشوهاي آ.س.آن داريم و روزانه 240 عنوان خبر ميان ما رد و بدل مي‌شود.
    همه نوبت‌هاي خبري بصورت زنده پخش مي‌شوند و اخبار شبكه‌ها حاصل تلاش 6 سردبير و 46 خبرنگار است. بعلاوه توليداتي هم براي مخاطبين خاص مانند هنرمندان و... داريم.
    برخي از شبكه‌هاي ما داراي كيفيت ايزو 2001 هستند و حركت ما براساس دقت، اعتماد و سرعت بنيان‌گذاري شده است و تلاش داريم  (Onlain)و به روز باشيم و هدف نهايي ما جلب رضايت مخاطبين است و گاهي هم برنامه‌هايي به زبان عربي تهيه و پخش مي‌كنيم. البته براي تأمين نيازهاي مخاطبين‌مان برنامه‌هايي را به برنامه‌ساران بخش خصوصي سفارش مي‌دهيم و يا از ساير مراكز راديو، تلويزيوني مي‌خريم.
    كليه شبكه‌ها با پخش قرآن آغاز مي‌شوند و در اوقات شرعي وقت شرعي و اذان زيرنويس مي‌شود. و در ايام ماه مبارك رمضان يك كانال تلويزيوني را به برنامه‌هاي مذهبي اختصاص مي‌دهيم.
    بعد از ظهر همان روز به بازديد از روزنامه آتوسان مي‌رويم، يوسف بيشار سردبير آتوسان ابتدا از سابقه تاريخي آتوسان مي‌گويد و اينكه آتوسان رسانه‌اي با محتواي مذهبي و به زبان مالايي و به الفباي عربي است و به غير از روزنامه به انتشار نشريات و مجلات دوره‌اي نيز مبادرت دارد . آتوسان به زبان مالايي يعني پيام‌آور از 1967 منتشر مي‌شود و در ميان مردم مالايي زبان بيشترين طرفدار را دارد.
    آتوسان همزمان در چهار نقطه مالزي منتشر مي‌شود. 210 هزار تيراژ آن است و علاوه بر روزنامه، ده مجله نيز منتشر مي‌كند و در روزهاي تعطيل هم انتشار مي‌يابد. تيراژ روزنامه در ايام تعطيل به 500 الي 600 هزار نسخه مي‌رسد.
    عثمان محمد معاون سردبير نشريه و دبير بخش اقتصادي روزنامه آتوسان مي‌گويد: آتوسان هفته نامه‌اي منتشر مي‌سازد به نام ميگوئان كه مخاطبش جوانان هستند و اين نشريه از 1967 به زبان انگليسي انتشار مي‌يابد.
    اين نشريه ارگان حزب حاكم آمئو، حزبي كه مهاتير محمد تأسيس كرده است مي‌باشد. 250 نفر اعضاء تحريريه آن را تشكيل مي‌دهند. يكي از نشريات اين روزنامه مجله كرسما است كه يك تحريريه يكصد نفري آن را آماده مي‌كند و 50% سهام آن متعلق به حزب آمئو است. اين نشريه خط‌ مشي دولت را ترويج مي‌دهد.
    سفر به نيمه رسيده و ما هنوز فرصت نكرده‌ايم از برج‌هاي دوقلو كه از همه جا قد كشيده‌ا شان پيداست بازديدي داشته باشيم، امروز را با بازديد از برجهاي دوقلو شروع مي‌كنيم. اين برجها با 88 طبقه و 452 متر ارتفاع گفته مي‌شود بلندترين برج‌هاي جهان در حال حاضراند.
    اين برجها در محوطه‌‌اي 107 هكتاري ساخته شده‌اند كه يك هتل، يك مركز همايش‌ها و يك پارك زيبا آن را احاطه كرده است.
    يكي از برجها را ژاپني‌ها و ديگري را كره‌اي‌ها ساخته‌اند و دو ساختمان 7 طبقه براي تهويه برجها در نظر گرفته شده است. 5 طبقه پاركينك زير برج با گنجايش 6000 اتومبيل در نظر گرفته شده. در حال حاضر يكي از برجها در اختيار شركت نفتي مالزي " پتروناس "  و ديگري در اختيار شركت‌هاي دولتي و غيردولتي است. برجهاي دوقلو يكي از جاذبه‌هاي توريستي  مالزي بوده و تا طبقه 42 با آسانسورها ي پرسرعت مورد بازديد توريست‌ها قرار مي‌گيرند. فاصله طبقه اول تا طبقه انتهايي را آسانسورهاي ساخت ژاپن در عرض كمي بيشتر از يك دقيقه طي مي‌كنند.
    پس از بازديد از برجهاي دوقلو و گرفتن عكس‌ يادگاري در كنار آنها به بازديد از شبكه تلويزيوني آسترو مي‌رويم. آسترو راديو تلويزيون خصوصي با 5 شبكه ماهواره‌اي و 111 كانال داخلي است و خدمات تلويزيون كابلي ارائه مي‌دهد. در مالزي ماهواره ممنوع است و آسترو جايگزيني براي ماهواره محسوب مي‌شود. آسترو حدود 200 كانال ماهواره‌اي را با فاصله 10 دقيقه تا يك ساعت پس از پالايش از صحنه‌هاي سكس و خشونت بر  روي آنتن مشتركين مي‌فرستد. براي اين تلويزيون دستورالعمل سانسور از سوي وزارت اطلاع‌رساني تعيين و براساس آن فعاليت خود را تنظيم نموده است. سرمايه‌گذار اين تلويزيون يك هندي است كه مي‌گويد ميزان سانسور با درخواست مخاطبين و مقررات وزارت اطلاع‌رساني در نوسان است. اين تلويزيون در حال گسترش و نصب تكنولوژي‌هايي جديد‌تر است و به گفته مدير آن بايستي آسترو در همه زمينه‌ها پيشرو باشد و اين شعار همه كاركنان و مسئول اين تلويزيون است. علاوه بر تقويت و رله برنامه‌هاي ماهواره‌اي روزانه 8 ساعت برنامه توليدي هم دارند و براي توليد 17 استوديو در اختيار دارند. آسترو فقط به مشتركان خود خدمات مي‌دهد و حدود 2 ميليون مشترك دارد.
    برنامه‌هاي راديويي آسترو موزيك‌هاي عربي، هندي، غربي و محلي پخش مي‌كند و برنامه‌هاي آن از طريق FM قابل دريافت است. 3000 كارمند دارد و در سال 500 ميليون رينگيت (هر سه رينگيت معادل يك دلار) درآمد دارد.
    آخرين روز حضورمان در مالزي صرف بازديد از مركز همكاري‌هاي جنوب – جنوب  مي‌شود.
    خانم بدريا صالح مدير اين مركز كه در بنايي با شكوه و 5 طبقه واقع شده و سرسراي ورودي آن با نقشه كشورهاي عضو تزيين شده است، مي‌گويد: مركز همكاري‌هاي جنوب – جنوب  در جريان كنفرانس گفتمان لنكاوي در سال 1999 شكل گرفت، لنكاوي نام جزيره‌اي است در شمال مالزي، اين كنفرانس هر دو سال يكبار با حضور رؤساء كشورهاي عضو برگزار مي‌شود. در اين سال اعضاء به اين نتيجه رسيدند كه يك اتحاد شكل‌دهند كه از رهگذر آن بتوانند رفاه بيشتري را براي مردم خود به ارمغان آورند. درون مايه اين همكاري، شركت هوشمندانه براساس يك برنامه داوطلبانه براي عدم استفاده بيش از حد از اخبار كشورهاي شمال است و براي مقابله با آن پيشنهاد شد تا مركزي تأسيس شود كه بتواند به عنوان دروازه همكاري‌هاي آ.سه.آن محسوب شود و ما از اين پيشنهاد استقبال كرديم. نقش مالزي به عنوان آغازگر اين همكاري و توسعه بخشيدن  به همكاري‌هاي خبري كشورهاي آ.سه.آن با هدف ارتقاء رفاه مردم اين كشورها شكل گرفت.
    ما در صدد ايجاد يك چهار راه اطلاعاتي هستيم كه پس از دروازه‌باني خبر اخبار را به كشورهاي عضو ارائه مي‌دهد. چرا كه ما مطمئنيم آن اخباري كه از مجراي غرب مي‌ايند تصوير تحريف شده‌اي را ارائه مي‌دهند. البته به مكانيسمي دست نيافته‌ايم كه اين ايده را عملياتي كنيم.
   ما اين اهداف را دنبال مي‌كنيم 1- تقويت و تحكيم روابط‌ و افزايش درك متقابل ميان كشورهاي عضو
 2- ايجاد دروازه‌باني خبر و از رهگذر آن توسعه صلح و هم‌زيستي مسالمت‌آميز. 3- كم كردن فاصله بين كشورهايي كه از نظر منابع خبري ضعيف هستند، براي ايجاد تعادل، 4- تدوين اطلاعات و اخبار كشورهاي جنوب بدون غرض و عادلانه و در راستاي اهداف همكاري‌هاي آ.سه.آن ، 5- هموار كردن راه براي تحقق فرصتهاي بيشتر و مشاركت هوشمند.
    البته توجه داريد كه كار ما بعد از مبادله خبر است و هدف استفاده مردم كشورهاي عضو از اين اطلاعات مي‌باشد.
    چارت تشكيلات ما عبارتست از: 1- ارتباطات، 2- توليد خبر (كه فعلاً فعال نيست) 3- بخش اداري كه فناوري اطلاعات را پوشش مي‌دهد. 4- بخش مهندسي منابع مالي مؤسسه.
  اين مؤسسه در حال حاضر سالي 5/5 ميليون رينگيت بودجه دارد.و تحت نظارت وزارت دارايي است. در حال حاضر در حال توسعه مركز هستيم و بايستي به دنبال منابع مالي جديد باشيم.
    خبرگزاري برناما نمونه همكاري بين كشورهاي غيرمتعهد است. و در صدد هستيم تا بعد از آنكه اعضا ما به 10 يا 12 عضو رسيد كنفرانسي را تشكيل دهيم و در آنجا موضوع كمبودها و محدوديت‌هايمان را مطرح كنيم.
    در دو سال اخير ايده‌هاي خود را در سطح ديپلمات‌هاي كشورهاي عضو همكاري‌هاي آ.سه.آن مطرح كرده‌ايم و تجربيات خود را با آنان در ميان گذاشته‌ايم به نظر ما ثبات سياسي خيلي مهم است، وقتي كشوري ثبات سياسي نداشته باشد نمي‌تواند كاري انجام دهد.
    ما پارامترهايي را تعريف كرده‌ايم، كشورهاي غيرمتعهد، كشورهاي اسلامي، كشورهاي توسعه يافته و كشورهاي كمتر توسعه يافته.
    تعريف علمي كه مي‌توانيم در مورد اين برنامه اعلام كنيم كشف استعدادها و آموزش افراد است. ما 15 مؤسسه آموزشي داريم كه جنبه‌هاي مختلف را برعهده دارند، مانند آموزش. حتي كادر آتش‌نشاني كه آن را هم شامل مي‌شود.
    همچنين برنامه‌هايي داريم براي ديد و بازديد كشورهاي عضو بويژه گروه‌هاي خبري، همچنين مبادله اطلاعات و اخبار كه مي‌تواند در قالب نوشتاري باشد به عنوان مثال مي‌توانيم مطالبي را به سفارت‌ها انتقال دهيم تا مسائل مورد اهميت و مورد علاقه مورد بحث قرار گيرد. بخش ديگر تبادل اخباري است كه روزانه توسط وب‌سايت‌ها انجام مي‌گيرد. (از طريق وب سايت پرتابل) در حال حاضر وب سايت پرتابل كليه اخبار را پوشش مي‌دهد، اطلاعاتي را مي‌گيريم و با امكانات صوتي و تصويري كه داريم مي‌توانيم از آخرين اخبار با خبر شويم.
    در وب سايت جايي هم براي معرفي فرصت‌هاي اقتصادي در نظر گرفته شده است. كه در نظر داريم نشريه‌اي هم در اين ارتباط منتشر كنيم. بخش ديگر معرفي فرصت‌هاي آموزشي است.
    هدف ما اين است كه مشاركت هوشمندانه را توسعه دهيم. مطالب بايستي به زبان انگليسي باشد. نحوه عضو شدن هم اينگونه است كه همه كشورها مي‌توانند از طريق سفارت خود عضو شوند. اما بدواً يك آژانس خبري بايد معرفي كنند و يك نفر را به عنوان نماينده معرفي نمايند. البته همه اينها داوطلبانه است و اجباري در كار نيست. هدف اصلي ما تبادل اطلاعات در كليه زمينه‌هاست.
    فرداي آن روز مالزي را با خاطرات بسيار به سوي تهران ترك مي‌كنيم و بدين‌ترتيب هفته‌اي سرشار از تجربه‌اندوزي و آشنايي با يك كشور اسلامي در آسياي دور را به پايان مي‌بريم./ل4